Deel dit artikel
Deel dit artikel

De succesfactoren voor duurzaam verenigen

Gezamenlijk een doel nastreven

Kantinediensten, wasbeurten en het schoonhouden van de faciliteiten zijn bij de meeste sportclubs geregeld omdat leden er gezamenlijk zorg voor dragen. Het scheiden van afval, gezonde voeding in de kantine en het opwekken van eigen energie zijn meestal niet voor elkaar, terwijl het net zo goed bijdraagt aan de kracht van de vereniging. Hoe zorg je ervoor dat duurzame activiteiten binnen een vereniging gedragen en uitgevoerd worden?

Duurzaam verenigen is het afwegen van sociale, economische en milieuaspecten bij het organiseren van een sportvereniging. Iets concreter betekent duurzaam verenigen dat bij alle activiteiten wordt gestreefd naar optimale winst voor mens, milieu én clubkas. Het doel van duurzaam verenigen is het versterken van de vereniging voor haar leden en de (directe) omgeving nu en in de toekomst. Dit kan door terug te gaan naar de essentie van verenigen: gezamenlijk een doel nastreven.
Voor het gezamenlijk nastreven van (duurzame) doelen is betrokkenheid nodig. Zonder betrokkenheid geen vrijwilligers en ook geen actie. De hamvraag is: hoe vergroot je de betrokkenheid van leden bij de verduurzaming van de vereniging?

Prioriteiten bepalen
Een kenmerk van duurzaam verenigen is de continue verbetering van de vereniging door afstemming en overleg tussen belanghebbenden: bijvoorbeeld de leden, het kader, de gemeente en de sponsoren. Het betrekken van belanghebbenden is belangrijk om gezamenlijk te (kunnen) bepalen waar de prioriteiten liggen en beter te anticiperen op huidige en toekomstige uitdagingen.
Door in gesprek te gaan en samen te werken kom je erachter waar de vereniging mee te maken heeft en waar aandacht aan besteed kan en moet worden. Het kan bijvoorbeeld zijn dat mensen in en rondom de vereniging aangeven dat het sportaanbod momenteel tekortschiet of dat de afvalinzameling en recycling beter kunnen. Het klinkt simpel, maar hoeveel verenigingsbesturen weten precies wat hun leden belangrijk vinden?

Redenen voor duurzaam verenigen

  • signaleren van knelpunten en kansen;
  • realiseren van kostenbesparingen;
  • binding van (nieuwe) leden;
  • imagoverbetering;
  • nieuwe sponsor- en financieringsmogelijkheden.

Uit de praktijk: VDZ Arnhem
Bij voetbalclub VDZ is de eerste fase van duurzaam verenigen inmiddels achter de rug. Leden zijn op de hoogte gebracht van duurzaam verenigen en benaderd om in deze context hun meningen, suggesties en ideeën te geven. Zo is bijvoorbeeld een online vragenlijst uitgezet om erachter te komen welke duurzaamheidsthema’s leven onder leden, ouders, kader, trainers en sponsoren. 225 mensen hebben de lijst ingevuld. Naast goede suggesties en ideeën kwam een aantal aandachtspunten naar voren, zoals opwekking van eigen energie en efficiënter energieverbruik. Maar ook gezonde alternatieven in de kantine, betere (interne) communicatie en behoud en werving van vrijwilligers kwamen naar voren als thema’s waar VDZ zich op kan verbeteren. Met behulp van deze uitkomsten is het mogelijk om het beleid voor de komende jaren te onderbouwen en vorm te geven. Daarnaast zijn bij VDZ diverse mensen opgestaan (nieuwe potentiële vrijwilligers) die een rol willen spelen in de verduurzaming van de club. Vanuit hun vakgebied of interesse leveren ze vrijwillig een bijdrage aan een project om de vereniging te verduurzamen.

Hoe betrek je mensen?
Duurzaam verenigen is een kans om nieuwe mensen binnen en rondom de club te betrekken bij het versterken van de vereniging. Door kennis, kunde en enthousiasme rondom de vereniging te benutten komt niet alles terecht bij bestaande vrijwilligers die toch al veel doen.
Hoe betrek je mensen? Bijvoorbeeld door actief en persoonlijk contact te zoeken. Vaak geldt dat verenigingsleden eerder geneigd zijn om vrijwilligerswerk te doen als ze persoonlijk gevraagd worden voor kortlopende activiteiten met een duidelijk (eind)doel. Meer betrokkenheid begint met het stellen van heldere doelen en het bedenken van activiteiten die aansluiten bij wat er leeft en wat er al is. Dit begint al voordat je activiteiten vaststelt.
Duurzaam verenigen is het inzichtelijk maken en gebruiken van de wensen en kansen, zowel binnen als buiten de vereniging. Neem de verduurzaming van de verenigingsaccommodatie: vaak willen en kunnen betrokkenen hier een belangrijke bijdrage in leveren. Het lokale installatiebedrijf bijvoorbeeld kan wellicht zonnepanelen inkopen en plaatsen.

Houd het (begin) eenvoudig
Afval scheiden of frituurvet recyclen is eenvoudiger te realiseren dan het plaatsen van led-verlichting. Hier is specifieke kennis en een flinke investering voor nodig. Door te beginnen met kleine verbeteringen is de kans op navolging groter. Biologisch afbreekbare bekers, fruit in de kantine en papierinzameling zijn hier voorbeelden van. Dit soort kleine successen geeft energie en maakt het leuk om verder te gaan. Bovendien is het voor iedereen zichtbaar dat er wat aan het gebeuren is. Dit vergroot de kans op betrokkenheid en inzet.
Zijn er successen geboekt? Dan is er waarschijnlijk ook meer animo om grotere projecten op te pakken. Denk aan het isoleren van kleedkamers, zonnepanelen of – zoals recentelijk bij FC Oldemarkt is neergezet – een volledig duurzame accommodatie. Als leden in aanraking zijn gekomen met verduurzaming zal er meer draagvlak zijn voor investeringen.
Een andere manier om het eenvoudig te houden is door samenwerking te zoeken en te kijken hoe andere verenigingen het doen. Ook door een aantal aandachtsgebieden te benoemen (zie kader VDZ) is het als vereniging eenvoudiger om gericht te werken aan verbetering.

Laat zien wat het oplevert
De zichtbaarheid van de winst die geboekt wordt blijkt in de praktijk een goede stimulans om verder te gaan. Het monitoren van het energieverbruik door een display op te hangen is hier een mooi voorbeeld van. Transparantie over de doelen en inzicht in de behaalde winst zijn van groot belang om alle leden en betrokkenen van de vereniging bewust en enthousiast te maken over wat duurzaamheid oplevert.

Mogelijke aandachtspunten voor sportclubs

  • Duurzame sportaccommodatie: bijvoorbeeld energieopwekking, scheiden en recyclen van afval, multifunctioneel gebruik van ruimtes.
  • Duurzaam sportaanbod: bijvoorbeeld naleven en handhaven van sportiviteit en respect, diversiteit in sportaanbod.
  • Maatschappelijke betrokkenheid: bijvoorbeeld gezonde voeding, het bieden van stageplaatsen, stimuleren van sporten en bewegen.
  • Duurzame verenigingsorganisatie: bijvoorbeeld behoud en werving van vrijwilligers, regels voor de omgang, actief sponsorbeleid.

Stichting Duurzaam Verenigen
De stichting Duurzaam Verenigen biedt verenigingen concrete oplossingen om de betrokkenheid van leden bij verduurzaming te vergroten. De website www.duurzaamverenigen.nl biedt voorbeelden en inspiratie voor sportclubs. Om de ontwikkeling naar duurzame sportverenigingen en accommodaties te versnellen zoekt Duurzaam Verenigen de samenwerking met overheid, belangenorganisaties, bedrijfsleven en onderwijs. Duurzaam Verenigen wil duurzaamheid op de agenda krijgen en biedt duurzame concepten, kennis, goede voorbeelden en advies op maat voor sportverenigingen.

Duurzaam Verenigen staat open voor samenwerking. Interesse? Neem contact op via info@duurzaamverenigen.nl.

Gerelateerde artikelen
Gerelateerde downloads
laatste reacties
"Is er in de buurt van Veenendaal een RG vereniging/club?
Ik l..."
Ritmische Gymnastiek 11 dagen
"Beste Mijnheer Kruis,

u kunt het beste zelf de verenig..."
Jubileumspelden 11 dagen
"21 dagen geleden( zie hierboven) heb ik een vraag gesteld en nog g..." Jubileumspelden 13 dagen